📚
भारत के उपराष्ट्रपति: निर्वाचन, शक्तियाँ एवं राज्यसभा के सभापति की भूमिका
उपराष्ट्रपति (अनु. 63–71) — निर्वाचन, योग्यता, कार्यकाल, हटाने की प्रक्रिया, राज्यसभा सभापति व कार्यवाहक राष्ट्रपति की भूमिका, राष्ट्रपति चुनाव से तुलना, 2025 का चुनाव, ट्रिक्स व 10 MCQ।
📚
केंद्रीय मंत्रिपरिषद एवं मंत्रिमंडल: गठन, कार्य और सामूहिक उत्तरदायित्व
अनु. 74–78 — मंत्रिपरिषद का गठन, 15% सीमा, मंत्रियों की चार श्रेणियाँ, मंत्रिपरिषद बनाम मंत्रिमंडल, सामूहिक व व्यक्तिगत उत्तरदायित्व, कैबिनेट समितियाँ, ट्रिक्स व 10 MCQ।
📚
भारत के महान्यायवादी (Attorney General): अनुच्छेद 76 एवं कार्य
अनु. 76 — महान्यायवादी की नियुक्ति, योग्यता, कार्यकाल, कर्तव्य, अधिकार व सीमाएँ, सॉलिसिटर जनरल व महाधिवक्ता से तुलना, महान्यायवादियों की सूची, ट्रिक्स व 10 MCQ।
📚
भारतीय संसद: लोकसभा एवं राज्यसभा की संरचना और शक्तियों की तुलना
अनु. 79–108 — संसद के अंग, लोकसभा व राज्यसभा की संरचना, सदस्यता की योग्यता-अयोग्यता, शक्तियों की 9-बिंदु तुलना, संयुक्त बैठक, राज्यवार सीटें, ट्रिक्स व 10 MCQ।
📚
लोकसभा अध्यक्ष एवं उपाध्यक्ष: निर्वाचन, शक्तियाँ और पद से हटाने की प्रक्रिया
अनु. 93–96 — लोकसभा अध्यक्ष का निर्वाचन, कार्यकाल, हटाने की 5-चरण प्रक्रिया, 9 प्रमुख शक्तियाँ, निष्पक्षता के उपाय, उपाध्यक्ष, प्रोटेम स्पीकर, प्रमुख तथ्य, ट्रिक्स व 10 MCQ।
📚
राज्यसभा के सभापति, उपसभापति एवं विशेष शक्तियाँ
राज्यसभा के सभापति (उपराष्ट्रपति) की भूमिका, लोकसभा अध्यक्ष से 7-बिंदु तुलना, उपसभापति (अनु. 89–92), उपसभाध्यक्ष पैनल, राज्यसभा की विशेष शक्तियाँ (249, 312), तथ्य, ट्रिक्स व 10 MCQ।
📚
संसद में विधेयकों के प्रकार: साधारण, धन, वित्तीय एवं संविधान संशोधन विधेयक
साधारण विधेयक के पाँच चरण, धन विधेयक (अनु. 110) की विशेष प्रक्रिया, वित्त विधेयक I व II (अनु. 117), संविधान संशोधन विधेयक, 7-बिंदु सार-तुलना, संयुक्त बैठकें, ट्रिक्स व 10 MCQ।
📚
केंद्रीय बजट, विनियोग विधेयक एवं वित्त विधेयक में अंतर
अनु. 112–117 — वार्षिक वित्तीय विवरण, तीन निधियाँ, भारित व्यय, बजट के छह चरण, विनियोग बनाम वित्त विधेयक, कटौती प्रस्ताव, लेखानुदान व अन्य अनुदान, बजट तथ्य, ट्रिक्स व 10 MCQ।
📚
संसदीय समितियाँ: लोक लेखा समिति, प्राक्कलन समिति एवं लोक उपक्रम समिति
संसदीय समितियों का वर्गीकरण, लोक लेखा समिति, प्राक्कलन समिति व लोक उपक्रम समिति — गठन, सदस्य, अध्यक्ष, कार्य, सीमाएँ, 7-बिंदु तुलना, DRSC व JPC, ट्रिक्स व 10 MCQ।
📚
संसद के सत्र, प्रश्नकाल, शून्यकाल, स्थगन एवं अविश्वास प्रस्ताव
संसद के सत्र, आहूत-स्थगन-सत्रावसान-विघटन, प्रश्नकाल के 4 प्रकार, शून्यकाल, 9 संसदीय प्रस्ताव, अविश्वास बनाम विश्वास बनाम निंदा प्रस्ताव, ऐतिहासिक घटनाएँ, ट्रिक्स व 10 MCQ।
📚
दल-बदल विरोधी कानून: दसवीं अनुसूची, अयोग्यता एवं अध्यक्ष की भूमिका
52वाँ संशोधन व दसवीं अनुसूची — पृष्ठभूमि, अयोग्यता के 3 आधार, विलय अपवाद, 91वाँ संशोधन, अध्यक्ष की भूमिका, किहोतो होलोहन से सुभाष देसाई तक निर्णय, सुधार-सुझाव, ट्रिक्स व 10 MCQ।
📚
संसद के विशेषाधिकार एवं विशेषाधिकार भंग की प्रक्रिया
अनु. 105 — संसदीय विशेषाधिकारों के स्रोत, 8 सामूहिक व 5 व्यक्तिगत विशेषाधिकार, विशेषाधिकार हनन बनाम अवमानना, 5-चरण प्रक्रिया, केशव सिंह से सीता सोरेन तक निर्णय, संहिताकरण बहस, ट्रिक्स व 10 MCQ।